Friends  |  Press Room  |  Contact Us

The International School for Holocaust Studies

Beknopte encyclopedie van de Holocaust

Kristallnacht (Nacht van het Gebroken Glas)

Pogrom op 9-10 november 1938 in heel Duitsland en Oostenrijk door de nazi’s uitgevoerd. De naam verwijst naar het glas van de etalageruiten die door de relschoppers waren ingeslagen. Officieel had de Kristallknacht plaats in verband met de moord op 7 november in Parijs van een employé van de Duitse ambassade, Ernst Von Rath, door een jonge Joodse vluchteling Herschel Grynzpan. Op 9 november overleed von Rath aan zijn verwondingen.
Diezelfde nacht kwam een groep nazi-leiders in München bijeen om Hitler’s (mislukte) poging in 1923 om de Beierse regering over te nemen, te herdenken. De nazi-minister van Propaganda, Joseph Goebbels, vertelde de andere deelnemers dat de tijd was gekomen om de Joden aan te pakken. De nazi-leiders stuurden vervolgens instructies aan hun mannen in het hele land: ze moesten zich niet gedragen als de aanstichters van de pogrom, maar moesten er wel aan deelnemen. Binnen enkele uren braken er wilde rellen uit. De etalageruiten van Joodse winkels werden ingegooid en de winkels werden geplunderd, honderden synagogen en Joodse huizen werden in brand gestoken en vele Joden werden mishandeld. Ongeveer 30.000 Joden, van wie velen rijke en vooraanstaande leden van hun Joodse gemeenschappen waren, werden gearresteerd en gedeporteerd naar concentratiekampen in Dachau, Sachsenhausen en Buchenwald, waar zij werden blootgesteld aan een onmenselijke een beestachtige behandeling. Velen van hen kwamen om. Tijdens de pogrom zelf werden ongeveer 90 Joden vermoord.
Toen de pogrom voorbij was, gingen de nazi’s door met andere strenge anti-Joodse maatregelen. De arisering, het confisqueren van Joodse eigendommen, werd geïntensiveerd; de Joodse gemeenschap werd gedwongen een boete van een miljard rijksmark te betalen, zogenaamd als vergelding voor de dood van Von Rath; en de Duitsers zetten een Centraal Departement voor Joodse Emigratie op (Zentralstelle für jüdische Auswanderung), om de Joden aan te moedigen het land te verlaten.
De landen in het westen en zelfs de Sovjet-Unie waren geschokt door de Kristallnacht en sommige regeringen gingen ertoe over als reactie hierop meer vluchtelingen toe te laten. De nazi’s lieten zich daar echter niet door weerhouden en gingen zonder ophouden door met hun plan de Europese Joden te vernietigen.

Met dank aan Yannick Servais voor zijn inzet en bijdrage aan het tot standkomen van deze beknopte encyclopedie.
Encyclopedia of the Holocaust, In Association with Yad Vashem, The Holocaust Martyrs' and Heroes' Remembrance Authority, Dr. Robert Rozett and Dr. Shmuel Spector, Editors, Yad Vashem and Facts On File, Inc., Jerusalem Publishing House Ltd, 2000.